ന്യൂഡൽഹി: രാജ്യത്തെ ആദ്യ ഗ്രീൻ ഹൈഡ്രജൻ ഇന്ധനത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ട്രെയിൻ ജൂലൈ 17ന് ഹരിയാനയിലെ ജിന്ദിൽ നിന്ന് പ്രധാനമന്ത്രി നരേന്ദ്ര മോദി ഫ്ലാഗ് ഓഫ് ചെയ്യും. പരിസ്ഥിതി സൗഹൃദപരമായ ഈ പദ്ധതിക്ക് കാർബൺ പുറന്തള്ളലില്ല എന്നതാണ് പ്രധാന സവിശേഷത. റെയിൽ ഗതാഗതത്തിൽ ഇന്ത്യയുടെ നിർണായക ചുവടുവയ്പ്പായാണ് ഈ പദ്ധതിയെ വിലയിരുത്തുന്നത്.
സൗരോർജം, കാറ്റാടി വൈദ്യുതി തുടങ്ങിയ പുനരുപയോഗ ഊർജ സ്രോതസ്സുകളിൽ നിന്ന് ലഭിക്കുന്ന വൈദ്യുതി ഉപയോഗിച്ച് ജലത്തെ ഹൈഡ്രജനും ഓക്സിജനും ആയി വേർതിരിച്ചാണ് ഗ്രീൻ ഹൈഡ്രജൻ നിർമ്മിക്കുന്നത്. മലിനീകരണമില്ലാത്ത ഇന്ധനമായതിനാൽ ഡീസൽ എൻജിനുകൾക്ക് പകരമായി ഇത് ഉപയോഗിക്കുന്നത് റെയിൽവേയുടെ കാർബൺ പുറന്തള്ളൽ ഗണ്യമായി കുറയ്ക്കും.
2023ൽ ഇന്ത്യൻ റെയിൽവേ ആരംഭിച്ച “ഹൈഡ്രജൻ ഫോർ ഹെറിറ്റേജ്” പദ്ധതിയുടെ ഭാഗമായാണ് ഈ ട്രെയിൻ സർവീസ് ആരംഭിക്കുന്നത്. പരിസ്ഥിതി പ്രാധാന്യമുള്ളതും വിനോദസഞ്ചാര പ്രാധാന്യമുള്ളതുമായ റൂട്ടുകളിൽ 35 ഹൈഡ്രജൻ ട്രെയിനുകൾ ഓടിക്കാനാണ് പദ്ധതി. ഒരു ഹൈഡ്രജൻ ട്രെയിനിന് ഏകദേശം 80 കോടി രൂപയും ഓരോ റൂട്ടിനും ആവശ്യമായ അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ ഒരുക്കാൻ 70 കോടി രൂപയുമാണ് ചെലവ് കണക്കാക്കുന്നത്.
2070ഓടെ നെറ്റ് സീറോ കാർബൺ പുറന്തള്ളൽ എന്ന ഇന്ത്യയുടെ ലക്ഷ്യം കൈവരിക്കുന്നതിനും റെയിൽവേ മേഖലയെ കാർബൺ വിമുക്തമാക്കുന്നതിനും ഈ പദ്ധതി സഹായകരമാകുമെന്ന് കേന്ദ്ര സർക്കാർ പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. 2023ലെ ദേശീയ ഗ്രീൻ ഹൈഡ്രജൻ മിഷന് കൂടുതൽ കരുത്തേകുന്നതിനൊപ്പം, ഫോസിൽ ഇന്ധന ഇറക്കുമതി കുറയ്ക്കാനും ആഭ്യന്തര ഹൈഡ്രജൻ സാങ്കേതികവിദ്യ വികസിപ്പിക്കാനും 2047ഓടെ ഊർജ സ്വയംപര്യാപ്തത കൈവരിക്കാനുമുള്ള ശ്രമങ്ങൾക്കും ഇത് പിന്തുണ നൽകും.
അതേസമയം, ഗ്രീൻ ഹൈഡ്രജൻ ഉൽപാദനത്തിൻ്റെയും ഫ്യൂവൽ സെൽ സാങ്കേതികവിദ്യയുടെയും ഉയർന്ന ചെലവ്, ഹൈഡ്രജൻ സംഭരണത്തിനും വിതരണത്തിനും ആവശ്യമായ പ്രത്യേക അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങളുടെ അഭാവം, ഊർജ നഷ്ടം, സുരക്ഷാ വെല്ലുവിളികൾ തുടങ്ങിയവ ഈ സാങ്കേതികവിദ്യയുടെ വ്യാപക ഉപയോഗത്തിന് മുന്നിലുള്ള പ്രധാന വെല്ലുവിളികളായി തുടരുകയാണ്.
