കേരള മോഡൽ വികസനം ലോകമെമ്പാടുമുള്ള സാമ്പത്തിക വിദഗ്ദ്ധരുടെയും സാമൂഹിക ശാസ്ത്രജ്ഞരുടെയും വലിയ പ്രശംസ പിടിച്ചുപറ്റിയ ഒന്നാണ്. സാക്ഷരത, കുറഞ്ഞ ശിശുമരണ നിരക്ക്, ഉയർന്ന ആയുർദൈർഘ്യം, മികച്ച പൊതുജനാരോഗ്യം എന്നിവയിലെല്ലാം വികസിത രാജ്യങ്ങളോട് കിടപിടിക്കുന്ന മികച്ച നേട്ടങ്ങൾ കൈവരിക്കാൻ കേരളത്തിന് സാധിച്ചിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ ഈ തിളക്കമാർന്ന ബാഹ്യ നേട്ടങ്ങൾക്കു പിന്നിൽ നിശബ്ദമായി പടർന്നുപിടിക്കുന്ന അതീവ ഗുരുതരമായ മറ്റൊരു യാഥാർത്ഥ്യമുണ്ട്; അതാണ് ദിനംപ്രതി വർദ്ധിച്ചുവരുന്ന മാനസികാരോഗ്യ പ്രശ്നങ്ങൾ. ഇന്ത്യയിലെ മറ്റ് പല സംസ്ഥാനങ്ങളെയും അപേക്ഷിച്ച് കേരളത്തിൽ ആത്മഹത്യാ നിരക്ക്, വിഷാദരോഗം, ഉത്കണ്ഠ, അമിതമായ മാനസിക സമ്മർദ്ദം എന്നിവ വളരെ ഉയർന്ന തോതിലാണെന്ന് വിവിധ പഠനങ്ങളും ആരോഗ്യ കണക്കുകളും വ്യക്തമാക്കുന്നു. പുരോഗമനപരമായ സാമൂഹിക വ്യവസ്ഥയും ഉയർന്ന ഭൗതിക ജീവിത സാഹചര്യങ്ങളും നിലനിൽക്കുമ്പോഴും മലയാളി മനസ്സുകളിൽ എന്തുകൊണ്ടാണ് ഇത്രയധികം സമ്മർദ്ദവും നിരാശയും നിഴലിക്കുന്നത് എന്ന ചോദ്യം ഇന്നു വലിയൊരു സാമൂഹിക ചർച്ചയായി മാറിയിരിക്കുകയാണ്. സാമ്പത്തിക വളർച്ചയും സാങ്കേതിക മുന്നേറ്റങ്ങളും സ്വയം വ്യക്തിഗത സമാധാനത്തിലേക്കും മാനസിക സൗഖ്യത്തിലേക്കും വിവർത്തനം ചെയ്യപ്പെടുന്നില്ല എന്നതിന്റെ വ്യക്തമായ തെളിവാണ് ഇന്നത്തെ കേരളീയ സമൂഹം.
ഈ വലിയ മാനസികാരോഗ്യ പ്രതിസന്ധിയുടെ വേരുകൾ പരിശോധിക്കുമ്പോൾ ഏറ്റവും ആദ്യം തെളിയുന്നത് കേരളത്തിന്റെ സവിശേഷമായ ജനസംഖ്യാപരമായ മാറ്റങ്ങളാണ്. ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും വേഗത്തിൽ വയോജനങ്ങളുടെ എണ്ണം വർദ്ധിക്കുന്ന ഒരു സംസ്ഥാനമാണ് കേരളം. മെച്ചപ്പെട്ട ആരോഗ്യ പരിപാലനം മൂലം ആയുർദൈർഘ്യം കൂടിയെങ്കിലും, വാർദ്ധക്യകാലത്ത് അനുഭവിക്കേണ്ടി വരുന്ന അതികഠിനമായ ഒറ്റപ്പെടലും ആധിയും മലയാളികളിൽ കടുത്ത വിഷാദത്തിന് കാരണമാകുന്നുണ്ട്. പുതിയ തലമുറ ഉന്നത വിദ്യാഭ്യാസത്തിനായും മികച്ച തൊഴിലിനായും സംസ്ഥാനത്തിന് പുറത്തേക്കും വിദേശങ്ങളിലേക്കും വൻതോതിൽ ചേക്കേറുമ്പോൾ, മാതാപിതാക്കൾ ജന്മനാട്ടിൽ തികച്ചും തനിച്ചാകുന്നു. ‘എംപ്റ്റി നെസ്റ്റ് സിൻഡ്രോം’ എന്ന് മനഃശാസ്ത്ര ലോകം വിളിക്കുന്ന ഈ അവസ്ഥ കേരളത്തിലെ ഗ്രാമങ്ങളിലും നഗരങ്ങളിലും ഒരുപോലെ സർവ്വസാധാരണമായി മാറിക്കഴിഞ്ഞു. സാമ്പത്തികമായി സുരക്ഷിതത്വം ഉള്ളവരാണെങ്കിൽ പോലും, വൈകാരികമായി തങ്ങളെ പിന്തുണയ്ക്കാൻ അടുത്താരുമില്ലെന്ന തിരിച്ചറിവും, വാർദ്ധക്യസഹജമായ രോഗാവസ്ഥകളിൽ അനുഭവപ്പെടുന്ന അനാഥത്വവും പ്രായമായവരിൽ ഗുരുതരമായ ആകാംക്ഷയ്ക്കും വിഷാദരോഗത്തിനും വഴിതുറക്കുന്നു. സമൂഹത്തിൽ പരസ്പരം കൈത്താങ്ങാകേണ്ട അയൽപക്ക ബന്ധങ്ങളും പ്രാദേശിക കൂട്ടായ്മകളും അപ്രത്യക്ഷമായത് ഈ ആഘാതത്തിന്റെ വ്യാപ്തി ഇരട്ടിയാക്കുന്നു.
കേരളത്തിന്റെ സാമൂഹിക ഘടനയിലുണ്ടായ ദ്രുതഗതിയിലുള്ള മാറ്റങ്ങൾ കുടുംബബന്ധങ്ങളിൽ സൃഷ്ടിച്ച വിള്ളലുകളാണ് മാനസിക സമ്മർദ്ദത്തിന്റെ മറ്റൊരു പ്രധാന ഉറവിടം.
മുൻകാലങ്ങളിലുണ്ടായിരുന്ന കൂട്ടു കുടുംബ വ്യവസ്ഥയിൽ തങ്ങളുടെ സങ്കടങ്ങളും സന്തോഷങ്ങളും തുറന്നു പങ്കുവെക്കാൻ ധാരാളം മനുഷ്യരും അനുഭവസമ്പന്നരായ മുതിർന്നവരും ഒപ്പമുണ്ടായിരുന്നു. എന്നാൽ അണുകുടുംബങ്ങളിലേക്ക് സമൂഹം അതിവേഗം ചുരുങ്ങിയതോടെ വൈകാരിക പിന്തുണ ലഭിക്കുന്ന സ്വാഭാവിക ഇടങ്ങൾ ഇല്ലാതായി. ഭാര്യാഭർത്താക്കന്മാർ ഇരുവരിലും തൊഴിൽപരമായ സമ്മർദ്ദം വർദ്ധിച്ചതും, ഡിജിറ്റൽ ലോകത്തെ തിരക്കുകൾ മൂലം പരസ്പരം മനസ്സ് തുറന്ന് ആശയവിനിമയം നടത്താൻ സമയം ലഭിക്കാത്തതും കുടുംബങ്ങളിൽ നിരന്തരമായ ആഭ്യന്തര സംഘർഷങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കുന്നു. കുടുംബ വഴക്കുകൾ, വൈവാഹിക ബന്ധങ്ങളിലെ ശിഥിലീകരണം, അതിവേഗം വർദ്ധിച്ചുവരുന്ന വിവാഹമോചന നിരക്കുകൾ എന്നിവയെല്ലാം വ്യക്തികളിൽ കടുത്ത മാനസിക ആഘാതമാണ് സൃഷ്ടിക്കുന്നത്. വിഷമഘട്ടങ്ങളിൽ താങ്ങായി നിൽക്കാൻ വിശ്വസ്തരായ സുഹൃത്തുക്കളോ ബന്ധുക്കളോ ഇല്ലാത്ത അവസ്ഥ വ്യക്തികളെ കടുത്ത ഉത്കണ്ഠയിലേക്കും ഒടുവിൽ ഡിപ്രഷനിലേക്കും തള്ളിയിടുന്നു. വാഗ്വാദങ്ങളും സന്ദേഹങ്ങളും നിറഞ്ഞ അശാന്തമായ അന്തരീക്ഷത്തിൽ വളരുന്ന കുട്ടികളിലും ഇത് ഭാവിയിൽ ഗുരുതരമായ വൈകാരിക അസ്വസ്ഥതകൾ നിർമ്മിക്കുന്നുണ്ട്.
വിദ്യാഭ്യാസ രംഗത്തും തൊഴിൽ മേഖലയിലും നിലനിൽക്കുന്ന അമിതമായ മത്സരബുദ്ധിയും യാഥാർത്ഥ്യബോധമില്ലാത്ത ഉയർന്ന പ്രതീക്ഷകളുമാണ് യുവതലമുറയെ സ്ട്രെസ്സിലേക്ക് തള്ളിവിടുന്ന മറ്റൊരു ഘടകം. വിദ്യാഭ്യാസ ഉള്ളടക്കത്തിലും നേട്ടങ്ങളിലും മുൻപന്തിയിലാണെങ്കിലും, അതിനനുയോജ്യമായ തൊഴിലവസരങ്ങൾ സംസ്ഥാനത്തിനുള്ളിൽ സൃഷ്ടിക്കപ്പെടുന്നില്ല എന്ന സാമൂഹിക വൈരുദ്ധ്യം മലയാളികളിൽ വല്ലാത്തൊരു അസംതൃപ്തി രൂപപ്പെടുത്തുന്നു. കുട്ടിക്കാലം മുതൽ തന്നെ ഉയർന്ന മാർക്ക് വാങ്ങാനും എൻജിനീയറിങ്, മെഡിക്കൽ, ഐ.ടി അല്ലെങ്കിൽ വിദേശ തൊഴിൽ എന്ന ലക്ഷ്യത്തിലേക്ക് എത്താനും മാതാപിതാക്കൾ നൽകുന്ന അനാവശ്യ സമ്മർദ്ദം സഹിക്കാവുന്നതിലും അപ്പുറമാണ്. കുട്ടികളുടെ സ്വതസിദ്ധമായ വ്യക്തിഗത അഭിരുചികളെ കാണാതെ മറ്റു കുട്ടികളുമായി നിരന്തരം താരതമ്യം ചെയ്യുന്ന പ്രകൃതം കേരളീയ വീടുകളിൽ വ്യാപകമാണ്. പഠനഭാരവും ഭാവി ജീവിതത്തെക്കുറിച്ചുള്ള അനിശ്ചിതത്വവും കാരണം സ്കൂൾ, കോളേജ് വിദ്യാർത്ഥികളിൽ ആങ്ങ്സൈറ്റി ഡിസോർഡറുകൾ പെരുകുന്നു. പഠനം പൂർത്തിയാക്കിയ ശേഷവും അനുയോജ്യമായ ജോലി ലഭിക്കാത്തതോ, അല്ലെങ്കിൽ ലഭിച്ച ജോലിയിൽ നിന്നുള്ള കടുത്ത സമ്മർദ്ദമോ യുവാക്കളെ എളുപ്പത്തിൽ വിഷാദത്തിലേക്ക് നയിക്കുന്നു.
മലയാളിയുടെ സാമ്പത്തിക മാനദണ്ഡങ്ങളിലും ഉപഭോഗ സംസ്കാരത്തിലുമുണ്ടായ വലിയ മാറ്റങ്ങൾ മറ്റൊരു വഴിയിലൂടെ കടുത്ത മാനസിക സമ്മർദ്ദം സൃഷ്ടിക്കുന്നു. പ്രവാസി പണത്തിന്റെ ഒഴുക്കും ഉയർന്ന ഭൗതിക ജീവിതനിലവാരവും കേരളത്തിൽ ഒരു മത്സര അധിഷ്ഠിത ഉപഭോഗ സംസ്കാരം രൂപപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. അയൽക്കാരനേക്കാളും ബന്ധുവിനേക്കാളും വലിയ വീട് പണിയുക, വിലകൂടിയ വാഹനങ്ങൾ സ്വന്തമാക്കുക, ആഡംബര പൂർണ്ണമായ വിവാഹങ്ങൾ നടത്തുക എന്നിവയൊക്കെ മലയാളിയുടെ അന്തസ്സിന്റെ മുഖ്യ അടയാളങ്ങളായി മാറി. ഇതിനായി സ്വന്തം പ്രാപ്തിക്ക് അപ്പുറമുള്ള വലിയ തുകകൾ ബാങ്കുകളിൽ നിന്നും ധനകാര്യ സ്ഥാപനങ്ങളിൽ നിന്നും വായ്പയെടുക്കുകയും, തുടർന്ന് തിരിച്ചടവ് മുടങ്ങുമ്പോൾ കടുത്ത സാമ്പത്തിക ബാധ്യതയിലാവുകയും ചെയ്യുന്നത് ഇവിടുത്തെ സ്ഥിരം കാഴ്ചയാണ്. സാമ്പത്തിക ബാധ്യത മൂലം അനുഭവപ്പെടുന്ന സ്ട്രെസ്സ് പലപ്പോഴും ദീർഘകാല ഉറക്കമില്ലായ്മയിലേക്കും, അനാവശ്യ ഭയത്തിലേക്കും, ഒടുവിൽ ആത്മഹത്യാ ചിന്തകളിലേക്കും വ്യക്തികളെ എത്തിക്കുന്നു. പുറംലോകത്തിനു മുന്നിൽ സമ്പന്നതയും ആഡംബരവും നടിക്കുമ്പോഴും ഉള്ളിൽ കടക്കെണിയിൽ ഉരുകുന്ന ആയിരക്കണക്കിന് കുടുംബങ്ങൾ ഇന്ന് നമ്മുടെ ചുറ്റുമുണ്ട്.
സോഷ്യൽ മീഡിയയുടെ അമിതോപയോഗവും ഡിജിറ്റൽ ലോകത്തെ കൃത്രിമ ജീവിതങ്ങളും ഉണ്ടാക്കുന്ന മനഃശാസ്ത്രപരമായ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ ആധുനിക കേരളത്തിൽ വളരെ വലുതാണ്. സ്മാർട്ട്ഫോണുകളുടെയും അതിവേഗ ഇന്റർനെറ്റിന്റെയും സാർവത്രികമായ ലഭ്യത മലയാളി ജീവിതത്തെ ഡിജിറ്റൽ സ്ക്രീനുകളിലേക്ക് ചുരുക്കി. സോഷ്യൽ മീഡിയയിൽ മറ്റുള്ളവർ പങ്കുവെക്കുന്ന മനോഹരമായ ചിത്രങ്ങളും കൃത്രിമ സന്തോഷങ്ങളും കണ്ട് സ്വന്തം ജീവിതം അപൂർണ്ണമാണെന്ന് തെറ്റിദ്ധരിക്കുന്ന അവസ്ഥ കൗമാരക്കാരിലും ചെറുപ്പക്കാരിലും വർദ്ധിച്ചുവരുന്നു. യഥാർത്ഥ ലോകത്തെ ജീവസ്സുറ്റ മാനുഷിക ബന്ധങ്ങൾക്ക് പകരം വെർച്വൽ ലോകത്തെ ലൈക്കുകൾക്കും കമന്റുകൾക്കും അമിത പ്രാധാന്യം നൽകുന്നത് മനുഷ്യരിൽ തീവ്രമായ ആന്തരിക ഒറ്റപ്പെടലാണ് ഉണ്ടാക്കുന്നത്. സൈബർ ബുളളീയിംഗ്, വ്യക്തിഹത്യ, സോഷ്യൽ മീഡിയയിലൂടെയുള്ള വ്യാജ പ്രചരണങ്ങൾ എന്നിവ കാരണം ഉത്കണ്ഠയും ഭയവും അനുഭവിച്ച് ചികിത്സ തേടുന്നവരുടെ എണ്ണം അനുദിനം ഉയരുകയാണ്. അമിതമായ സ്ക്രീൻ സമയം ശരീരത്തിന്റെ സ്വാഭാവിക ഉറക്ക ഹോർമോണുകളെ തടസ്സപ്പെടുത്തുന്നതും വിഷാദരോഗത്തിന് പ്രധാന കാരണമാകുന്നു.
ലഹരിവസ്തുക്കളുടെ, പ്രത്യേകിച്ച് മാരകമായ രാസലഹരികളുടെ വ്യാപകമായ ഉപയോഗം കേരളത്തിലെ ആധുനിക മാനസികാരോഗ്യ ഭൂപടത്തെ കൂടുതൽ സങ്കീർണ്ണവും അപകടകരവുമാക്കുന്നു. മുൻപ് മദ്യപാനത്തിൽ മുൻപന്തിയിലായിരുന്ന കേരളത്തിൽ ഇന്ന് എം.ഡി.എം.എ പോലുള്ള മാരകമായ സിന്തറ്റിക് ലഹരികൾ ചെറുപ്പക്കാർക്കിടയിലും വിദ്യാർത്ഥികൾക്കിടയിലും അതിവേഗം പടർന്നുപിടിക്കുകയാണ്. ഇത്തരം ലഹരിവസ്തുക്കൾ തലച്ചോറിലെ ന്യൂറോട്രാന്സ്മിറ്ററുകളുടെ പ്രവർത്തനത്തെ ശാശ്വതമായി തകരാറിലാക്കുന്നു. ലഹരി ഉപയോഗിക്കുന്ന സമയത്ത് ലഭിക്കുന്ന താത്കാലിക ഉത്തേജനം നിലയ്ക്കുമ്പോൾ കടുത്ത ഭയം, അനാവശ്യ സംശയങ്ങൾ, അക്രമവാസന, വലിയ വിഷാദരോഗം എന്നിവ അനുഭവപ്പെടുന്നു. ലഹരിക്ക് അടിമപ്പെടുന്നവർക്ക് അതിൽ നിന്ന് പിന്തിരിയാൻ കഴിയാതെ വരുമ്പോൾ ഉണ്ടാകുന്ന അവസ്ഥ കുടുംബങ്ങളെ മുഴുവനായി തകർച്ചയിലേക്ക് നയിക്കുന്നു. ലഹരി ഉപയോഗവും മാനസികാരോഗ്യ തകർച്ചയും പരസ്പരം വേർപെടുത്താനാവാത്ത വിധം ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു എന്നത് ഇന്ന് കേരളം നേരിടുന്ന വലിയൊരു സങ്കീർണ്ണതയാണ്.
കേരളത്തിന്റെ മാറുന്ന ജീവിതരീതികളും ശാരീരികാരോഗ്യ കുഴപ്പങ്ങളും മാനസികാരോഗ്യത്തെ ആഴത്തിൽ സ്വാധീനിക്കുന്നുണ്ട്. വ്യായാമമില്ലാത്ത ശൈലി, ജീവിതശൈലീ രോഗങ്ങളായ പ്രമേഹം, അമിത രക്തസമ്മർദ്ദം, അമിതവണ്ണം എന്നിവ മലയാളികളിൽ വളരെ ഉയർന്ന തോതിലാണ്. ശരീരവും മനസ്സും പരസ്പരം ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നതിനാൽ, ശാരീരിക അസ്വസ്ഥതകൾ സ്വാഭാവികമായും മാനസിക പിരിമുറുക്കത്തിന് കാരണമാകുന്നു. ഇതിനുപുറമേ, കടുത്ത കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനങ്ങളും പ്രകൃതിദുരന്തങ്ങളുടെ കടുപ്പമേറിയ ഓർമ്മകളും മനുഷ്യരിൽ അനാവശ്യമായ ഭീതിയും ഉത്കണ്ഠയും ഉണ്ടാക്കുന്നുണ്ട്. പ്രകൃതിയോടിണങ്ങിയ പഴയ ജീവിതരീതിയിൽ നിന്ന് മാറി പൂർണ്ണമായും എയർകണ്ടീഷൻ ചെയ്ത മുറികളിലേക്കും അടഞ്ഞ ഇടങ്ങളിലേക്കും മലയാളി മാറിയപ്പോൾ, സ്വാഭാവിക സൂര്യപ്രകാശത്തിൽ നിന്ന് ലഭിക്കേണ്ട വിറ്റാമിൻ ഡിയുടെ ലഭ്യതക്കുറവ് പോലും വിഷാദരോഗത്തിന് കാരണമാകുന്നുവെന്ന് പഠനങ്ങൾ ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നു.
മാനസികാരോഗ്യ പ്രശ്നങ്ങളെക്കുറിച്ച് ഇപ്പോഴും നമ്മുടെ സമൂഹത്തിൽ നിലനിൽക്കുന്ന തെറ്റായ ധാരണകളും സാമൂഹിക വിലക്കുകളുമാണ് മറ്റൊരു കടുത്ത വെല്ലുവിളി. ഒരു ശാരീരിക രോഗം വന്നാൽ ഉടനടി ഡോക്ടറെ കാണാൻ മടിക്കാത്ത മലയാളി, മനസ്സിന് അസുഖം വന്നാൽ അത് തുറന്നു പറയാനോ വിദഗ്ദ്ധ സഹായം തേടാനോ ഇപ്പോഴും ഭയപ്പെടുന്നു. സൈക്യാട്രിസ്റ്റിനെയോ സൈക്കോളജിസ്റ്റിനെയോ കാണുന്നവരെ മോശമായി മുദ്രകുത്തുന്ന പിന്നാക്ക ചിന്താഗതി സമൂഹത്തിൽ നിന്ന് പൂർണ്ണമായി മാറിയിട്ടില്ല. രോഗലക്ഷണങ്ങൾ തുടക്കത്തിലേ തിരിച്ചറിഞ്ഞ് കൗൺസിലിംഗോ ചികിത്സയോ തേടാത്തതു കൊണ്ട്, നേരിയ സ്ട്രെസ്സും ആങ്ങ്സൈറ്റിയും വളർന്ന് കടുത്ത ഡിപ്രഷനായും ഒടുവിൽ ദുരന്തങ്ങളായും മാറുന്നു. സ്കൂളുകളിലും കോളേജുകളിലും തൊഴിലിടങ്ങളിലും മാനസികാരോഗ്യത്തെക്കുറിച്ചുള്ള യഥാർത്ഥ ബോധവൽക്കരണം അത്യന്താപേക്ഷിതമാണെങ്കിലും, അത് വേണ്ടത്ര കാര്യക്ഷമമായി നടപ്പിലാകുന്നില്ല എന്നതാണ് വസ്തുത.
ഈ വൻ പ്രതിസന്ധിയെ മറികടക്കണമെങ്കിൽ കേവലം വ്യക്തിഗത ചികിത്സകൾക്കപ്പുറം ആഴത്തിലുള്ള സാമൂഹിക പുനരുദ്ധാരണം അനിവാര്യമാണ്. അതിന്റെ ആദ്യപടി എന്ന നിലയിൽ നമ്മുടെ നാടുകളിൽ പണ്ടൊക്കെയുണ്ടായിരുന്ന സാമൂഹ്യ കൂട്ടായ്മകളും സാമൂഹ്യ സാംസ്കാരിക കേന്ദ്രങ്ങളും പുതിയ കാലത്തിനനുയോജ്യമായി പുനർജനിക്കേണ്ടതുണ്ട്. മനുഷ്യരെ പരസ്പരം ബന്ധിപ്പിച്ചിരുന്ന പഴയ വായനശാലകളും സാംസ്കാരിക സംഘങ്ങളും ആളുകൾക്ക് ഒരുമിച്ചിരിക്കാനും മനസ്സ് തുറന്ന് സംസാരിക്കാനുമുള്ള ഇടങ്ങളായിരുന്നു. ഇത്തരം പൊതുവിടങ്ങൾ ഇല്ലാതായതാണ് മനുഷ്യരെ വീടുകൾക്കുള്ളിലും ഫോൺ സ്ക്രീനുകളിലും തളച്ചിട്ടത്. സായാഹ്നങ്ങളിൽ അയൽപക്കത്തുള്ളവരും നാട്ടുകാരും ഒത്തുകൂടുന്ന സാംസ്കാരിക കേന്ദ്രങ്ങൾ വീണ്ടും സജീവമായാൽ മനുഷ്യർ അനുഭവിക്കുന്ന വൈകാരികമായ ഒറ്റപ്പെടലിന് വലിയൊരു അളവോളം പരിഹാരമാകും.
ഇതോടൊപ്പം തന്നെ പ്രാദേശിക തലത്തിൽ കൃഷി, ചെറുകിട വ്യവസായങ്ങൾ, തൊഴിലിടങ്ങൾ എന്നിവ കൊണ്ടുവരുന്നത് വലിയൊരു മാറ്റത്തിന് വഴിവെക്കും. സ്വന്തം മണ്ണിൽ അധ്വാനിക്കുന്നതും ഉദ്പാദനപരമായ പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ ഏർപ്പെടുന്നതും മനുഷ്യ മനസ്സിന് വലിയ ഉന്മേഷവും ആത്മാഭിമാനവും നൽകുന്ന കാര്യമാണ്. കൃഷി പോലുള്ള സർഗ്ഗാത്മക കൂട്ടായ്മകൾ മനുഷ്യരിൽ സ്ട്രെസ്സ് കുറയ്ക്കുകയും പരസ്പര സഹകരണം വളർത്തുകയും ചെയ്യും. കൂടാതെ, നാട്ടിൻപുറങ്ങളിൽ ചെറുകിട തൊഴിൽ സംരംഭങ്ങളും പ്രാദേശിക തൊഴിലിടങ്ങളും വികസിക്കുമ്പോൾ അത് സാമ്പത്തിക സുരക്ഷിതത്വം ഉറപ്പാക്കുകയും, അതുവഴി സാമ്പത്തിക തകർച്ച മൂലം ഉണ്ടാകുന്ന മാനസിക പിരിമുറുക്കങ്ങളെ ഇല്ലാതാക്കുകയും ചെയ്യും.
നമ്മുടെ ഗ്രാമങ്ങളിലും നഗരങ്ങളിലും യുവജന സാഹിത്യ, സാംസ്കാരിക, കലാകായിക ക്ലബ്ബുകൾ തിരികെ വരേണ്ടത് നാളെയുടെ മാനസികാരോഗ്യത്തിന് അത്യന്താപേക്ഷിതമാണ്. മുൻകാലങ്ങളിൽ യുവാക്കളുടെയും കൗമാരക്കാരുടെയും ഊർജ്ജസ്വലതയെ സദ്ഉദ്ദേശ്യത്തോടെ തിരിച്ചുവിട്ടിരുന്നത് ഇത്തരം കലാകായിക ക്ലബ്ബുകളായിരുന്നു. വൈകുന്നേരങ്ങളിൽ കളിസ്ഥലങ്ങളിൽ ഒത്തുചേരുകയും കായിക വിനോദങ്ങളിൽ ഏർപ്പെടുകയും ചെയ്യുമ്പോൾ ശരീരത്തിൽ എൻഡോർഫിൻ പോലുള്ള സന്തോഷ ഹോർമോണുകൾ ഉത്പാദിപ്പിക്കപ്പെടുകയും സ്ട്രെസ്സും ആങ്ങ്സൈറ്റിയും സ്വാഭാവികമായി കുറയുകയും ചെയ്യും. ഇന്ന് കളിസ്ഥലങ്ങൾ വിജനമാവുകയും യുവാക്കൾ ലഹരിയുടെയും ഓൺലൈൻ ഗെയിമുകളുടെയും കെണിയിൽപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്ന പശ്ചാത്തലത്തിൽ, ക്ലബ്ബുകളുടെയും സ്പോർട്സ് കൂട്ടായ്മകളുടെയും പുനരുജ്ജീവനം ലഹരിക്കെതിരായ മികച്ച പ്രതിരോധം കൂടിയായി മാറും.
നമ്മുടെ ഗ്രാമോത്സവങ്ങൾ, ഘോഷയാത്രകൾ, പ്രാദേശിക ഉത്സവങ്ങൾ, വർണ്ണാഭമായ സാംസ്കാരിക പരിപാടികൾ എന്നിവ വീണ്ടും പഴയ പ്രൗഢിയോടെ വീണ്ടെടുക്കേണ്ടതുണ്ട്. ജാതിമത ഭേദമന്യേയും പ്രായഭേദമന്യേയും മനുഷ്യർ തെരുവിലിറങ്ങി ഒന്നിക്കുന്ന ഇത്തരം സന്ദർഭങ്ങൾ സമൂഹത്തിൽ വലിയ സൗഹാർദ്ദവും വമ്പിച്ച കൂട്ടായ്മ ബോധവുമാണ് സൃഷ്ടിക്കുന്നത്. ആളുകൾ ചിരിക്കുകയും ആഘോഷിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന ഇത്തരം പൊതു നിമിഷങ്ങൾ വ്യക്തികൾക്കുള്ളിലെ വിഷാദ ചിന്തകളെയും ആധികളെയും തുടച്ചുനീക്കാൻ പര്യാപ്തമാണ്. സാംസ്കാരികമായ ആഘോഷങ്ങൾ കേവലം ചടങ്ങുകൾ മാത്രമല്ല, മറിച്ച് ഒരു സമൂഹത്തിന്റെ മാനസിക സന്തോഷം നിലനിർത്തുന്നതിനുള്ള വലിയ മനഃശാസ്ത്ര ഉപാധികൾ കൂടിയാണ്.
നമ്മുടെ വിദ്യാഭ്യാസ സമ്പ്രദായത്തിലും സ്കൂൾ സിലബസ്സിലും വിപ്ലവകരമായ മാറ്റങ്ങൾ വരുത്തേണ്ട സമയം അതിക്രമിച്ചിരിക്കുന്നു. കേവലം മാർക്കുകൾക്കും പരീക്ഷകൾക്കും മാത്രം പ്രാധാന്യം നൽകുന്ന ഇപ്പോഴത്തെ ബോധന രീതി കുട്ടികളിൽ കടുത്ത സമ്മർദ്ദമാണ് ഉണ്ടാക്കുന്നത്. ജീവിതത്തിലെ പ്രതിസന്ധികളെയും പരാജയങ്ങളെയും ധീരമായി നേരിടാനുള്ള മാനസിക കരുത്ത് വളർത്തുന്ന ‘ലൈഫ് സ്കിൽ’ അഥവാ ജീവിത നൈപുണി വിദ്യാഭ്യാസത്തിന് സിലബസ്സിൽ മുൻഗണന നൽകണം. മാനസികാരോഗ്യം, വൈകാരിക നിയന്ത്രണം, പരസ്പര സഹകരണം എന്നിവയെക്കുറിച്ച് കുട്ടിക്കാലം മുതൽ തന്നെ ബോധവൽക്കരണം നൽകണം. കായിക വിനോദങ്ങൾ, കല, പ്രകൃതി പഠനം എന്നിവയ്ക്ക് പരീക്ഷാ വിഷയങ്ങൾക്കൊപ്പം പ്രാധാന്യം നൽകുന്ന രീതിയിൽ വിദ്യാഭ്യാസ സമ്പ്രദായം മാറിയാൽ മാത്രമേ ഭയമില്ലാത്ത, സർഗ്ഗാത്മകതയുള്ള ഒരു പുതിയ തലമുറയെ വളർത്തിയെടുക്കാൻ സാധിക്കൂ.
നാടിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ സമ്പത്തായ യുവാക്കൾക്ക് സ്വന്തം നാട്ടിൽ തന്നെ മാന്യമായ തൊഴിൽ അവസരങ്ങൾ ഒരുക്കി അവരെ ഇവിടെ നിർത്തുവാൻ നമുക്ക് കഴിയണം. കേരളത്തിലെ ഭൂരിഭാഗം ചെറുപ്പക്കാരും പഠനത്തിന് ശേഷം നാടുവിട്ടു പോകാൻ നിർബന്ധിതരാകുന്നത് ഇവിടെ ഉചിതമായ തൊഴിലവസരങ്ങൾ ഇല്ലാത്തതുകൊണ്ടാണ്. സ്വന്തം നാടും കുടുംബവും ഉപേക്ഷിച്ച് പ്രവാസികളാകേണ്ടി വരുന്നവരുടെ മാനസിക സംഘർഷങ്ങൾ വളരെ വലുതാണ്. വിജ്ഞാന അധിഷ്ഠിത വ്യവസായങ്ങൾ, സ്റ്റാർട്ടപ്പുകൾ, ഐ.ടി, കൃഷി, അനുബന്ധ സേവന മേഖലകൾ എന്നിവ നാട്ടിൽ തന്നെ വികസിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് യുവാക്കൾക്ക് മികച്ച വരുമാനവും കരിയറും ഉറപ്പാക്കാൻ കഴിഞ്ഞാൽ അവരിൽ ഭാവിയെക്കുറിച്ചുള്ള സുരക്ഷിതത്വ ബോധം വളരുകയും അനുബന്ധ ആങ്ങ്സൈറ്റികൾ ഇല്ലാതാവുകയും ചെയ്യും.
സർവ്വോപരി, ഗവൺമെന്റുകൾ കോർപ്പറേറ്റുകളുടെ കമ്മീഷൻ ഏജന്റുകളാവാതെ നാടിനോടും ജനങ്ങളോടും യഥാർത്ഥ കൂറുള്ളവരായി മാറേണ്ടതുണ്ട്. അനാവശ്യമായ രാഷ്ട്രീയ തർക്കങ്ങൾക്കും, അധികാരത്തിനും അഹങ്കാരത്തിനും അംഗീകാരത്തിനും വേണ്ടിയുള്ള തല്ലുപിടുത്തങ്ങൾക്കും അപ്പുറം ജനക്ഷേമത്തിന് മുൻഗണന നൽകുന്ന ഭരണസംവിധാനം വരണം. ഭരണാധികാരികൾ ആത്മാർത്ഥമായി തങ്ങളുടെ സാമൂഹ്യ ഉത്തരവാദിത്വം നിർവ്വഹിക്കുമ്പോൾ മാത്രമാണ് സാധാരണക്കാരായ മനുഷ്യർക്ക് ജീവിതത്തിൽ സുരക്ഷിതത്വവും സമാധാനവും അനുഭവപ്പെടുന്നത്. അടിസ്ഥാന സൌകര്യങ്ങൾ, മികച്ച സൗജന്യ മാനസികാരോഗ്യ ചികിത്സാ സംവിധാനങ്ങൾ, ലഹരിക്കെതിരെയുള്ള കശനമായ നിലപാടുകൾ, സാധാരണക്കാരന് താങ്ങാവുന്ന ജീവിതച്ചെലവ് എന്നിവ ഉറപ്പാക്കാൻ സർക്കാരുകൾ ജാഗ്രത കാണിക്കണം.
സാങ്കേതിക വിദ്യയിലും ഭൗതിക സൗകര്യങ്ങളിലും മുന്നേറുമ്പോഴും ഉള്ളിൽ വറ്റിവരളുന്ന മലയാളി മനസ്സിനെ തിരിച്ചുകൊണ്ടുവരൽ ഒരു അടിയന്തിര ദൗത്യമാണ്. സ്ട്രെസ്സും ആങ്ങ്സൈറ്റിയും ഡിപ്രഷനും വ്യക്തിഗതമായ പ്രശനങ്ങളല്ല, മറിച്ച് സമൂഹത്തിന്റെ രോഗലക്ഷണങ്ങളാണ്. മനുഷ്യരെ തമ്മിൽ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന സാംസ്കാരിക കൂട്ടായ്മകളും, ഗ്രാമീണ ക്ലബ്ബുകളും, മാന്യമായ തൊഴിലവസരങ്ങളും, മൂല്യാധിഷ്ഠിതമായ വിദ്യാഭ്യാസവും തിരികെ പിടിച്ചുകൊണ്ട് മാത്രമേ കേരളത്തെ ഈ മാനസികാരോഗ്യ തകർച്ചയിൽ നിന്നും രക്ഷിക്കാൻ സാധിക്കൂ. മനസ്സുകൾ തമ്മിൽ തുറന്നു സംസാരിക്കുകയും, പരസ്പര സ്നേഹവും കരുതലോടെയുള്ള ചേർത്തുപിടിക്കലും സമൂഹത്തിൽ വീണ്ടും സാധ്യമാവുകയും ചെയ്യുമ്പോൾ കേരളം വീണ്ടും മാനസികാരോഗ്യത്തിന്റെ സന്തോഷകരമായ ഇടമായി മാറുക തന്നെ ചെയ്യും.
