കേരളത്തിലെ ഇന്നത്തെ വീടുകളിൽ അതീവ സങ്കീർണ്ണവും ഭയാനകവുമായ ഒരു സാമൂഹിക പരീക്ഷണം നിശബ്ദമായി നടക്കുന്നുണ്ട്. കുട്ടികളുടെ ഭാവി സുരക്ഷിതമാക്കാനും, ഉയർന്ന വിദ്യാഭ്യാസ നേട്ടങ്ങൾ കൈവരിക്കാനും, സമൂഹത്തിന്റെ ഉന്നതിയിലെത്തിക്കാനും എന്ന പേരിൽ മാതാപിതാക്കൾ സ്വന്തം മക്കൾക്ക് ചുറ്റും തീർക്കുന്ന വന്മതിലുകളാണ് ഇതിന്റെ പ്രധാന ഉപകരണം. അക്കാദമിക് മികവു മാത്രമാണ് ഒരു മനുഷ്യന്റെ ജീവിത വിജയത്തിന്റെ ആത്യന്തിക മാനദണ്ഡം എന്ന തെറ്റായ ബോധ്യം മലയാളി മനസ്സുകളിൽ ആഴത്തിൽ വേരൂന്നിയിരിക്കുന്നു. ഇതിന്റെ പ്രത്യാഘാതമായി, ചെറുപ്രായത്തിൽ തന്നെ കുട്ടികളെ അയൽപക്കങ്ങളിൽ നിന്നും, കളിക്കളങ്ങളിൽ നിന്നും, പ്രാദേശിക കൂട്ടായ്മകളിൽ നിന്നും, സാംസ്കാരിക സംഘടനകളിൽ നിന്നും പൂർണ്ണമായി ഒറ്റപ്പെടുത്തി വീടുകൾക്കുള്ളിലെ അടഞ്ഞ മുറികളിൽ തളച്ചിടുന്ന രീതി സാർവത്രികമായി മാറിയിരിക്കുകയാണ്.
സംരക്ഷണമെന്നും ശ്രദ്ധയെന്നും മാതാപിതാക്കൾ നാമകരണം ചെയ്യുന്ന ഈ രീതി യഥാർത്ഥത്തിൽ ഒരു ഘടനാപരമായ വീട്ടുതടങ്കലാണ്. മറ്റു കുട്ടികളോട് കളിക്കാൻ വിട്ടാൽ സമയം നഷ്ടപ്പെടുമെന്നും, മോശം കൂട്ടുകെട്ടുകൾ ഉണ്ടാകുമെന്നുമുള്ള അനാവശ്യ ഭീതിയാണ് രക്ഷിതാക്കളെ ഭരിക്കുന്നത്. എന്നാൽ, വിദ്യാലയങ്ങളിലും വീടുകളിലും പുസ്തകങ്ങൾക്കിടയിലും മാത്രം ചുരുങ്ങുന്ന ഈ ആർട്ടിഫിഷ്യൽ ബാല്യം കുട്ടിയുടെ ജീവശാസ്ത്രപരവും മനഃശാസ്ത്രപരവുമായ സ്വാഭാവിക വളർച്ചയെ പാടെ തടസ്സപ്പെടുത്തുന്നു. മനുഷ്യൻ അടിസ്ഥാനപരമായി ഒരു സാമൂഹ്യജീവിയാണ് എന്ന യാഥാർത്ഥ്യത്തെ നിഷേധിച്ച്, അവരെ ഒരു പ്രത്യേക ലബോറട്ടറി അന്തരീക്ഷത്തിൽ വളർത്തിയെടുക്കാൻ ശ്രമിക്കുമ്പോൾ ഉണ്ടാകുന്ന വൈകല്യങ്ങൾ അതിഗുരുതരമാണ്. വളർന്നുവരുന്ന പ്രായത്തിൽ ആർജ്ജിക്കേണ്ട സ്വാഭാവിക ജീവിതാനുഭവങ്ങൾ നിഷേധിക്കപ്പെടുന്ന കുട്ടികൾ, കൗമാരത്തിലേക്കും യൗവനത്തിലേക്കും കടക്കുമ്പോൾ കടുത്ത ആന്തരിക ശൂന്യതയിലേക്കും, വൈകാരിക പിരിമുറുക്കങ്ങളിലേക്കും, ഒടുവിൽ ലഹരിയുടെയും അരാജകത്വത്തിന്റെയും ഇരുണ്ട ലോകത്തിലേക്കും കൂപ്പുകുത്തുന്നു എന്ന ഞെട്ടിക്കുന്ന സത്യമാണ് മനഃശാസ്ത്രജ്ഞരും സാമൂഹിക ശാസ്ത്രജ്ഞരും ഇന്ന് നമുക്ക് മുന്നിൽ വെക്കുന്നത്.
മനുഷ്യ വർഗ്ഗത്തിന്റെ നിലനിൽപ്പിന്റെയും വികാസത്തിന്റെയും അടിസ്ഥാനം തന്നെ പരസ്പരമുള്ള ആശയവിനിമയവും കൂട്ടായ്മകളുമാണ്. ജനിച്ചു വീഴുന്ന നിമിഷം മുതൽ ഒരു കുട്ടി സ്വാഭാവികമായി തന്റെ ചുറ്റുമുള്ള ലോകത്തെ തൊട്ടറിഞ്ഞും കണ്ടറിഞ്ഞും പഠിക്കാൻ തുടങ്ങുന്നു. മനഃശാസ്ത്രത്തിൽ ഇതിനെ ‘സോഷ്യലൈസേഷൻ’ അല്ലെങ്കിൽ സാമൂഹികവൽക്കരണം എന്ന് വിളിക്കുന്നു. കുട്ടിക്കാലത്ത് വീട്ടിലെ മുതിർന്നവരുമായി മാത്രമല്ല, സമപ്രായക്കാരായ കുട്ടികളോടും, അയൽക്കാരോടും, സമൂഹത്തിലെ വിവിധ തുറകളിലുള്ള മനുഷ്യരോടും ഇടപഴകുമ്പോൾ മാത്രമാണ് ഒരു കുട്ടിക്ക് പൂർണ്ണമായ വ്യക്തിത്വ രൂപീകരണം സാധ്യമാകുന്നത്. സ്വന്തം കളിപ്പാട്ടങ്ങളും ഭക്ഷണവും മറ്റുള്ളവർക്ക് നൽകാനും, മറ്റുള്ളവരുടെ ആവശ്യങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കാനും കളിക്കളങ്ങൾ കുട്ടികളെ പഠിപ്പിക്കുന്നു. ദേഷ്യം, സങ്കടം, അസൂയ, സന്തോഷം തുടങ്ങിയ വികാരങ്ങളെ സമപ്രായക്കാരുടെ ഇടയിൽ വച്ച് എങ്ങനെ നിയന്ത്രിക്കണമെന്ന് കുട്ടി പരിശീലിക്കുന്നു. ഒരു ഗ്രൂപ്പ് കളിയിൽ ഏർപ്പെടുമ്പോൾ സ്വന്തം ഊഴം വരുന്നത് വരെ കാത്തിരിക്കാനും, കളിയുടെ നിയമങ്ങൾ അനുസരിക്കാനും, തോൽവി അംഗീകരിക്കാനും കുട്ടി സ്വയം പഠിക്കുന്നു. കൂടെയുള്ള ഒരു കുട്ടി വീഴുമ്പോൾ ഓടിച്ചെന്ന് എഴുനേൽപ്പിക്കാനും, അവന്റെ സങ്കടത്തിൽ പങ്കുചേരാനുമുള്ള മാനുഷിക ഗുണം പുസ്തകങ്ങൾ വായിച്ചതുകൊണ്ട് മാത്രം ലഭിക്കില്ല; അത് അനുഭവങ്ങളിൽ നിന്ന് മാത്രമേ ഉണ്ടാകൂ. ഈ സ്വാഭാവിക പാഠങ്ങൾ നിഷേധിക്കപ്പെട്ട് അടച്ചുപൂട്ടപ്പെട്ട മുറികളിൽ വളരുന്ന കുട്ടികളിൽ പ്രകടമാകുന്നത് കടുത്ത ആത്മകേന്ദ്രീകൃതത്വമാണ്. ലോകം മുഴുവൻ തനിക്ക് ചുറ്റും മാത്രം തിരിയുന്നതാണെന്നും, തന്റെ ആവശ്യങ്ങൾ മാത്രമാണ് പ്രധാനം എന്നും ഇവർ കരുതുന്നു. ഇത് ഭാവിയിൽ മറ്റുള്ളവരുമായി ഇണങ്ങിപ്പോകാനുള്ള ഇവരുടെ ശേഷിയെ വൻതോതിൽ നശിപ്പിക്കുന്നു.
എന്തുകൊണ്ടാണ് ആധുനിക കേരളത്തിലെ മാതാപിതാക്കൾ കുട്ടികളെ ഇങ്ങനെ വീടുകളിൽ പൂട്ടിയിടാൻ നിർബന്ധിതരാകുന്നത് എന്ന ചോദ്യത്തിന് പിന്നിൽ ആഴത്തിലുള്ള ചില സാമൂഹിക വിഭ്രാന്തികളും മിഥ്യാധാരണകളുമുണ്ട്. ട്യൂഷനുകൾ, എൻട്രൻസ് പരിശീലനങ്ങൾ, റെഗുലർ ക്ലാസുകൾ എന്നിവയ്ക്ക് ശേഷമുള്ള ചുരുങ്ങിയ സമയം പോലുമില്ലാതെ കുട്ടികളെ പഠനത്തിൽ മാത്രം തളച്ചിടുന്നു. കളിക്കാൻ വിട്ടാൽ മാർക്ക് കുറയുമെന്ന അനാവശ്യ ഭീതി രക്ഷിതാക്കളെ ഭരിക്കുന്നു. പണ്ടൊക്കെ അയൽപക്കങ്ങൾ കുട്ടികൾക്ക് സുരക്ഷിതമായ രണ്ടാമത്തെ വീടായിരുന്നു. എന്നാൽ ഇന്ന് അയൽക്കാരെ പോലും ശത്രുക്കളായോ അല്ലെങ്കിൽ അന്യരായ കാണുന്ന വികലമായ സംസ്കാരം വളർന്നു വന്നു. സ്വന്തം കുട്ടി മറ്റുള്ളവരെക്കാൾ ഏത് മേഖലയിലും മുന്നിലെത്തണം എന്ന സ്വാർത്ഥത മൂലം, മറ്റു കുട്ടികളെ സഹകളിക്കാരായല്ല, മറിച്ച് ശത്രുക്കളായാണ് പല രക്ഷിതാക്കളും കാണുന്നത്. പുറംലോകം മുഴുവൻ അപകടങ്ങളും ചതിക്കുഴികളും നിറഞ്ഞതാണെന്ന ഭയത്താൽ കുട്ടികൾക്ക് ഒരുതരം ‘പ്ലാസ്റ്റിക് സുരക്ഷ’ ഒരുക്കാൻ മാതാപിതാക്കൾ ശ്രമിക്കുന്നു. കുട്ടികളുടെ ചുറ്റും മാതാപിതാക്കൾ കെട്ടിപ്പടുക്കുന്ന ഈ അനാവശ്യ ഭയത്തിന്റെ മതിലുകൾ യഥാർത്ഥത്തിൽ അവരെ സംരക്ഷിക്കുകയല്ല, മറിച്ച് ഭാവിയിലെ വൻ അപകടങ്ങളിലേക്ക് എറിഞ്ഞു കൊടുക്കുകയാണ് ചെയ്യുന്നത്.
സ്വതന്ത്രമായി പുറത്തുപോയി കളിക്കാനും, ജയിക്കാനും, തോൽക്കാനും, മുറിവുകൾ പറ്റി വീഴാനും അവസരം ലഭിക്കാത്ത കുട്ടികളിൽ ഏറ്റവും വേഗത്തിൽ തകരുന്നത് അവരുടെ ‘റെസിലിയൻസ്’ അഥവാ പ്രതിസന്ധികളെ അതിജീവിക്കാനുള്ള മാനസിക ശേഷിയാണ്. ഒരു കുട്ടി കളിക്കളത്തിൽ തോൽക്കുമ്പോൾ, അവൻ അടുത്ത കളിയിൽ ജയിക്കാനുള്ള തന്ത്രങ്ങൾ മെനയുന്നു; അവിടെ അവൻ തോൽവിയെ സ്വീകരിക്കാൻ പരിശീലിക്കുന്നു. എന്നാൽ വീട്ടിനുള്ളിൽ അടച്ചിടപ്പെടുന്ന കുട്ടികൾ ജീവിതത്തിൽ ഒരിക്കലും ചെറിയ തോൽവികൾ പോലും അനുഭവിക്കുന്നില്ല. ഇത്തരം കുട്ടികൾ വളർന്നു വലുതായി പുറംലോകത്തേക്ക് ഇറങ്ങുമ്പോൾ നേരിടുന്ന പ്രധാന പ്രശ്നം ചെറിയ പരാജയങ്ങളിൽ പോലും തളർന്നു പോകുന്നു എന്നതാണ്. പരീക്ഷയിലെ ചെറിയ മാർക്ക് കുറവോ, സുഹൃത്തുക്കളുടെ വിയോജിപ്പോ, പ്രണയനൈരാശ്യമോ ഉണ്ടാകുമ്പോൾ ഇവർ പെട്ടെന്ന് കടുത്ത വിഷാദത്തിലേക്ക് വീഴുന്നു. ആളുകളോട് സംസാരിക്കാനും, ഒരു സഭയിൽ സംസാരിക്കാനും, പുതിയ അന്തരീക്ഷവുമായി പൊരുത്തപ്പെടാനും ഇവർക്ക് വൻതോതിൽ ഭയവും വിറയലും അനുഭവപ്പെടുന്നു.
മാതാപിതാക്കളുടെ നിഴലിൽ മാത്രം ജീവിച്ചതുകൊണ്ട്, സ്വതന്ത്രമായി ഒരു കാര്യത്തിൽ തീരുമാനമെടുക്കാൻ ഇവർക്ക് സാധിക്കാതെ വരുന്നു. മനസ്സിന് ആവശ്യത്തിന് വ്യായാമവും സാമൂഹ്യ അനുഭവങ്ങളും ലഭിക്കാത്തതുമൂലം ഇവർ കടുത്ത വൈകാരികമായ തകർച്ചാ സാധ്യത ഉള്ളവരായി മാറുന്നു. ഇത് ഇവരെ അതിവേഗം മാനസിക അസ്വസ്ഥതകളിലേക്ക് നയിക്കുന്നു.
ചെറുപ്രായത്തിൽ സാമൂഹ്യബന്ധങ്ങൾ നിഷേധിക്കപ്പെട്ട് വളരുന്ന കുട്ടികൾ കൗമാരത്തിലേക്ക് കടക്കുമ്പോൾ നേരിടുന്ന ഏറ്റവും വലിയ വെല്ലുവിളിയാണ് അതികഠിനമായ ആന്തരിക ശൂന്യത. വീടുകളിലെ അടഞ്ഞ മുറികളും, മാതാപിതാക്കളുടെ അവസാനിക്കാത്ത പ്രതീക്ഷകളുടെ ഭാരവും അവരെ ശ്വാസം മുട്ടിക്കുന്നു. ഈ സന്ദർഭത്തിലാണ് കൗമാര പ്രകൃതിക്ക് ആവശ്യമായ ഉന്മാദവും സന്തോഷവും തേടി അവർ ബദൽ വഴികൾ അന്വേഷിക്കുന്നത്. ലഹരി മാഫിയകൾക്ക് ഏറ്റവും എളുപ്പത്തിൽ ഇരയാക്കാൻ കഴിയുന്നത് ഇത്തരം കുട്ടികളെയാണ്. പുറത്തുപോയി കളിക്കുകയോ സുഹൃത്തുക്കളുമായി ഉല്ലസിക്കുകയോ ചെയ്യുമ്പോൾ തലച്ചോറിൽ സ്വാഭാവികമായി ഉത്പാദിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന ഡോപ്പാമിൻ, എൻഡോർഫിൻ എന്നീ കെമിക്കലുകൾ ഈ കുട്ടികളിൽ വളരെ കുറവായിരിക്കും. ഈ സ്വാഭാവിക ആനന്ദത്തിന് പകരം കൃത്രിമ ആനന്ദം നൽകുന്ന മയക്കുമരുന്നുകളിലേക്ക് ഇവർ പെട്ടെന്ന് ആകർഷിക്കപ്പെടുന്നു. വീട്ടിൽ മനസ്സ് തുറന്ന് സംസാരിക്കാൻ അന്തരീക്ഷമില്ലാത്തതുകൊണ്ട്, തങ്ങളുടെ വിഷമങ്ങൾ പങ്കുവെക്കാൻ പുറത്തുള്ള ലഹരിസംഘങ്ങളെ ഇവർ വിശ്വസിക്കുന്നു.
പുറംലോകത്തെക്കുറിച്ച് യാതൊരു ധാരണയുമില്ലാത്തതുകൊണ്ട്, മോശം കൂട്ടുകെട്ടുകളിൽ പെടുമ്പോൾ ‘നോ’ എന്ന് പറയാനുള്ള ആർജ്ജവം ഇവർക്ക് ഇല്ലാതെ പോകുന്നു. ഒരുവട്ടം ലഹരിയുടെ വഴിയിലേക്ക് തിരിഞ്ഞാൽ, തങ്ങളെ മനസ്സിലാക്കാൻ വിശ്വസ്തരായ കുടുംബാംഗങ്ങളോ സുഹൃത്തുക്കളോ ഇല്ലാത്തതുമൂലം ഇവർക്ക് അതിൽ നിന്ന് സ്വയം രക്ഷപ്പെടാൻ കഴിയില്ല. ഒടുവിൽ ഇവർ പൂർണ്ണമായും ലഹരിക്ക് അടിമപ്പെട്ട് സ്വന്തം ജീവിതം തന്നെ നശിപ്പിക്കുന്നു.
നേരിട്ടുള്ള മനുഷ്യബന്ധങ്ങൾ നിഷേധിക്കപ്പെടുമ്പോൾ കുട്ടികൾ അഭയം പ്രാപിക്കുന്ന മറ്റൊരു ലോകമാണ് ഡിജിറ്റൽ ലോകം. മാതാപിതാക്കൾ തന്നെയും കുട്ടികൾ പുറത്തുപോയി ശല്യമുണ്ടാക്കാതിരിക്കാൻ അവരുടെ കൈകളിൽ സ്മാർട്ട്ഫോണുകളും ടാബുകളും വെച്ചു നൽകുന്നു. ഇത് കുട്ടികളെ കൂടുതൽ അപായകരമായ മറ്റൊരു അരാജകത്വത്തിലേക്കാണ് തള്ളിയിടുന്നത്. യഥാർത്ഥ ജീവിതത്തിൽ ആളുകളോട് സംസാരിക്കാൻ പേടിയുള്ള കുട്ടികൾ സോഷ്യൽ മീഡിയയിലെയും ഓൺലൈൻ ഗെയിമുകളിലെയും അജ്ഞാതരായ ആളുകളുമായി ആഴത്തിലുള്ള ബന്ധ സ്ഥാപിക്കുന്നു. ഇത് പലപ്പോഴും സൈബർ ചൂഷണങ്ങളിലേക്ക് നയിക്കുന്നു. ആരോഗ്യകരമായ രീതിയിൽ ആൺ-പെൺ സൗഹൃദങ്ങൾ അനുഭവിക്കാത്ത കുട്ടികൾ, അശ്ലീല സൈറ്റുകളിലെ ദൃശ്യങ്ങളെ അടിസ്ഥാനമാക്കി ലൈംഗികതയെക്കുറിച്ച് തികച്ചും വികലവും ഹിംസാത്മകവുമായ ധാരണകൾ രൂപപ്പെടുത്തുന്നു. ഓൺലൈൻ ഗെയിമുകളിൽ മുഴുകുന്നതോടെ കുട്ടികളിൽ അക്രമവാസനയും അസ്വസ്ഥതയും വർദ്ധിക്കുന്നു. ഡാർക്ക് വെബ്ബ്, പോണോഗ്രാഫി, ഓൺലൈൻ ഡേറ്റിംഗ് ആപ്പുകളിലെ അപകടങ്ങൾ എന്നിവയിൽ ഇവർ വളരെ എളുപ്പത്തിൽ ചെന്നു വീഴുന്നു. ഒരു മുറിക്കുള്ളിൽ ഫോണും പിടിച്ച് ഇരിക്കുന്ന കുട്ടി സുരക്ഷിതനാണെന്ന് കരുതുന്ന മാതാപിതാക്കൾ, അവൻ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും അപകടകരമായ ചതിക്കുഴികളിലൂടെയാണ് സഞ്ചരിക്കുന്നത് എന്ന സത്യം മനസ്സിലാക്കുന്നില്ല.
ചെറുപ്രായത്തിൽ സാമൂഹ്യജീവികളായി വളരാത്ത കുട്ടികൾ മുതിരുമ്പോൾ ഉണ്ടാകുന്ന വ്യക്തിത്വ വൈകല്യങ്ങൾ കേവലം വ്യക്തിപരമായി ഒത്തുതീരുന്നില്ല; അത് വലിയ സാമൂഹിക പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ നിർമ്മിക്കുന്നു. ഇത്തരക്കാർ സമൂഹത്തിലേക്ക് വരുമ്പോൾ സമൂഹത്തിന്റെ നിയമങ്ങളോടും മര്യാദകളോടും കടുത്ത വിയോജിപ്പും ലംഘന വാസനയും കാണിക്കുന്നു. മറ്റുള്ളവരുടെ വേദനകളിൽ യാതൊരു സങ്കടവും തോന്നാതിരിക്കുകയും ക്രിമിനൽ ചിന്തകൾ രൂപപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നു. മറ്റൊരാളുമായി വിട്ടുവീഴ്ച ചെയ്തു ജീവിക്കാൻ കഴിവില്ലാത്തതുമൂലം ദാമ്പത്യ ബന്ധങ്ങളിൽ കടുത്ത തകർച്ചകൾ ഉണ്ടാകുന്നു. മറ്റുള്ളവരുമായി ചേർന്ന് ജോലി ചെയ്യാനുള്ള ശേഷിയില്ലാത്തതുകൊണ്ട് കരിയറിൽ ഉയർന്ന വിജയം നേടാൻ കഴിയാതെ വരുന്നു. സമൂഹത്തെയും സഹജീവികളെയും സ്നേഹിക്കാൻ പഠിക്കാത്ത ഒരു തലമുറ വളർന്നു വരുമ്പോൾ അത് ആ സമൂഹത്തിന്റെ സാംസ്കാരികവും നൈതികവുമായ തകർച്ചയ്ക്കാണ് വഴിതെളിക്കുന്നത്.
ഇനി മുന്നോട്ടുള്ള വഴിയിൽ വലിയ രീതിയിലുള്ള തിരുത്തലുകൾ അനിവാര്യമാണ്. കുട്ടികളെ കേവലം അക്കാദമിക് യന്ത്രങ്ങളാക്കാതെ, അവരെ ജീവസ്സുറ്റ സാമൂഹ്യജീവികളായി വളർത്താൻ മാതാപിതാക്കളും സമൂഹവും അടിയന്തിര നടപടികൾ കൈക്കൊള്ളണം. കുട്ടികളോട് വീട്ടിൽ മനസ്സ് തുറന്ന് സംസാരിക്കാനുള്ള സ്വാതന്ത്ര്യം നൽകണം. അവരുടെ കൊച്ചു കൊച്ചു പരാജയങ്ങളെയും തെറ്റുകളെയും പർവ്വതീകരിക്കാതെ ചേർത്തുപിടിക്കണം. ദിവസവും കുറഞ്ഞത് 1-2 മണിക്കൂറെങ്കിലും കുട്ടികളെ അയൽപക്കത്തെ മറ്റു കുട്ടികളുമായി ചേർന്ന് കളിക്കാൻ നിർബന്ധമായും അയക്കണം. സ്പോർട്സും കളികളും കുട്ടികളുടെ ശരീരത്തിനും മനസ്സിനും ഏറ്റവും വലിയ ഔഷധമാണ്. നാട്ടിലെ വായനശാലകൾ, ലൈബ്രറികൾ, സാംസ്കാരിക ക്ലബ്ബുകൾ, ശുചീകരണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ എന്നിവയിൽ കുട്ടികളെ പങ്കെടുപ്പിക്കണം; ഇത് അവരിൽ സാമൂഹ്യ പ്രതിബദ്ധത വളർത്തും. തോൽവികൾ ജീവിതത്തിന്റെ അവസാനമല്ലെന്നും, അത് വിജയത്തിലേക്കുള്ള പടവുകളാണെന്നും കുട്ടികളെ ബോധ്യപ്പെടുത്തണം.
കുട്ടികളുടെ പഠനമികവും ഭാവിയും മാത്രം ലക്ഷ്യമാക്കി അവരെ പുറംലോകവുമായി ബന്ധമില്ലാതെ വീട്ടിൽ തളച്ചിടുന്ന മാതാപിതാക്കളുടെ നടപടി, യഥാർത്ഥത്തിൽ അവരെ കടുത്ത അപകടങ്ങളിലേക്കാണ് നയിക്കുന്നത്. ബാല്യകാലത്ത് നിഷേധിക്കപ്പെടുന്ന സാമൂഹ്യ അനുഭവങ്ങൾ പിൽക്കാലത്ത് ലഹരി ഉപയോഗമായും, സൈബർ അരാജകത്വമായും, ക്രിമിനൽ വാസനകളായും പരിണമിക്കുന്നു എന്ന യാഥാർത്ഥ്യം ഓരോ രക്ഷിതാവും തിരിച്ചറിയേണ്ടതുണ്ട്. നമുക്ക് വേണ്ടത് ഉയർന്ന റാങ്കുകൾ വാങ്ങി കൂട്ടുന്ന യന്ത്രങ്ങളെയല്ല, മറിച്ച് സഹജീവികളെ സ്നേഹിക്കാനും, സങ്കടങ്ങളിൽ ഓടിയെത്താനും, ജീവിതത്തിലെ പ്രതിസന്ധികളെ പുഞ്ചിരിയോടെ നേരിടാനും കഴിവുള്ള യഥാർത്ഥ മനുഷ്യരെയാണ്. കുട്ടികൾക്ക് സാമ്പത്തിക ഭദ്രതയും വലിയ വീടുകളും മാത്രം നൽകിയാൽ പോരാ, മറിച്ച് തുറന്ന കാറ്റും വെളിച്ചവുമുള്ള ഒരു സൗഹൃദ ലോകത്തെക്കൂടി കാണിച്ചു കൊടുക്കണം. ചെറുപ്രായത്തിൽ തന്നെ കുട്ടികളെ സാമൂഹ്യജീവികളായി വളർത്തുക എന്നത് മാതാപിതാക്കളുടെ കേവലമൊരു കടമ മാത്രമല്ല, മറിച്ച് വരുംതലമുറയുടെ നിലനിൽപ്പിന് വേണ്ടിയുള്ള ഏറ്റവും വലിയ സാമൂഹ്യ ഉത്തരവാദിത്വമാണ്.
